De werkgever laat zich ten aanzien van de naleving van zijn verplichtingen bijstaan door een of meer werknemers die door hem zijn aangewezen en als deskundige volgens het ADN zijn opgeleid. Deskundig optreden houdt in elk geval in:

Voordat een besloten ruimte veilig kan worden betreden dienen de volgende maatregelen te worden genomen:

 

Raadplegen ADN en arbeidsomstandighedenregeling
Voor het betreden van ruimte waar gevaarlijke stoffen in zijn (geweest) volgt u het ADN 7.1.3-7.2.3 algemene bedrijfsvoorschriften. Voor droge ladingschepen (7.1.3), voor tankschepen (7.2.3) en aanvullend het ADN 7.2.3.7 ontgassen van lege ladingtanks en het ADN 8.3 bemanningsvoorschriften. Raadpleeg tevens de Arbeidsomstandighedenregeling Hoofdstuk 4: Gevaarlijke stoffen paragraaf 4.1 art 4.1 t/m 4.15 veiligheid op, aan of in tankschepen. Daarnaast zijn er nog het Arbeidsinformatieblad AI-05 veilig werken in besloten ruimten en het Arbobesluit artikel 3.5g gevaar voor verstikking, bedwelming, vergiftiging of brand.

 

Raadplegen Veiligheidsinformatiebladen
Betrokken personen moeten zich eerst ervan overtuigen welk product er in de te betreden ruimte kan zijn of is geweest, raadpleeg de aanwezige Veiligheidinformatiebladen (VIB’s) of Material Safety Data Sheet (MSDS). Indien in de ruimte gevaarlijke gassen of stoffen zoals mineralen, giftige stoffen, zuren of logen, etc. zijn opgeslagen dan moeten deze gassen of stoffen eerst worden verwijderd. Als u de ruimte betreedt waar nog schadelijke gassen en/of product aanwezig zijn, volg dan de instructie over het meten.

 

Opstellen checklijst besloten ruimten
Voor het betreden van een besloten ruimte is te allen tijde een geldige werkvergunning in de vorm van een checklijst besloten ruimten, een bedrijfsformulier “toestemming betreden besloten ruimte” of een Veiligheids en Gezondheidsverklaring (V&G) model 10, 11, 12/1-12/2, 13/1-13/2, 20, 31, 32, 33, A/30, A/4 noodzakelijk.

 

Beluchten en leidingen afkoppelen
De besloten ruimte dient te worden belucht en indien nodig te worden gespoeld. Gedurende de werkzaamheden wordt de te betreden ruimte (natuurlijk of kunstmatig) geventileerd.


Afbeelding: Jo-Jo (dubbelzijdige afsluiting in de leiding)


Na het leeg maken moeten alle leidingen, die op de besloten ruimte zijn aangesloten, worden afgeblind door middel van een goed zichtbare Jo-Jo (dubbelzijdige afsluiting in de leiding), of zodanig worden losgekoppeld zodat geen gassen of stoffen vanuit de leidingen in de te betreden ruimte kunnen komen.


Afbeelding: Jo-Jo bak in leiding


De losgekoppelde leidinggedeelten mogen niet op eenvoudige wijze weer  vastgekoppeld kunnen worden. In het geval er geen Jo-Jo’s aanwezig zijn, moet men zich er op een andere manier van verzekeren dat er geen producten of gassen uit andere leidingen of compartimenten in de te betreden ruimte komen.


Afbeelding: blindflens

 

Vastzetten /borgen bewegende delen
Indien de besloten ruimte is voorzien van roerwerken of andere bewegende delen moet deze vrij geschakeld en vastgezet worden. Er moet worden gezorgd dat deze bewegende delen niet ongewild ingeschakeld kunnen worden. Dit kan bijvoorbeeld door het uitschakelen van een hoofdzekering.

 

Gasmetingen
Voordat een besloten ruimte kan worden betreden dienen er altijd gasmetingen gedaan te worden. Deze metingen worden door een deskundige (ADN 8.2 voorschriften voor de opleiding van de deskundigen) of een erkende gasdeskundige uitgevoerd. De gemeten waarden moeten worden genoteerd op een registratieformulier.

Er moet zijn vastgesteld dat:

In de industrie is het gebruikelijk een zogenoemde ‘Entry-Tag” label aan de te betreden ruimte te hangen waarop de gemeten waarde en vrijgave staat vermeld. In de binnenvaart wordt dit soms ook gebruikt. 


Afbeelding: entry-tag (label)


De Entry-tag mag alleen door een gasdeskundige worden opgehangen; maar door iedereen die het niet vertrouwt worden weggehaald. Dit moet wel meteen doorgegeven worden aan de leidinggevende aan boord.

 

Communicatie en toezicht
Bovenstaande werkzaamheden mogen alleen uitgevoerd worden op een wijze dat men veilig de besloten ruimte kan betreden. De betrokken personen dienen bekwaam te zijn in de taken en afspraken die horen bij het betreden van besloten ruimten. De basis voor een goede communicatie is het vooraf maken van goede afspraken. Het houden van een evaluatie achteraf levert mogelijke verbeterpunten voor de volgende keer.

Wanneer er een persoon in een besloten ruimte aanwezig is waar geen gasvrijverklaring voor is afgegeven, echter na metingen wel veilig te betreden zijn dient er een tweede persoon bij de ingang aanwezig te zijn en twee personen in de onmiddellijke nabijheid. In het ADN 7.1.3.1.6; 7.1.3.1.7 en 7.2.3.1.6 praat men over “op roepafstand”, als er geen hijsinrichting aanwezig is. Indien er wel een hijsinrichting aanwezig is dan volstaat 1 persoon in de onmiddellijke nabijheid, of volgens ADN op roepafstand.