Deze catalogus geeft een handleiding op welke manier aan boord van binnenvaartschepen kan worden voldaan aan de voorschriften die de overheid stelt. De volgende wetgeving en richtlijnen zijn daarbij relevant:

 

Afbeelding: tilhulp, bij zware tilwerken is het goed, als de mogelijkheid er is, om van een tilhulp gebruik te maken.

Arbobesluit
Tillen is een vorm van fysieke belasting. In het Arbobesluit staat daarover het volgende: "de arbeid wordt zodanig georganiseerd, de arbeidsplaats wordt zodanig ingericht, een zodanige productie- en werkmethode wordt toegepast of zodanige hulpmiddelen en persoonlijke beschermingsmiddelen worden gebruikt dat de fysieke belasting geen gevaren met zich kan brengen voor de veiligheid en de gezondheid van de werknemer" (Arbobesluit artikel 5.2).

In het Arbobesluit Hoofdstuk 5 Fysieke belasting en Arbobesluit Hoofdstuk 6 Fysische eigenschappen word over de fysieke belasting gesproken. In het Arbobesluit is algemeen geformuleerd dat de werkgever verplicht is alles te doen om te zorgen dat de fysieke belasting tijdens het werk geen gevaar oplevert voor de gezondheid en veiligheid van zijn werknemers. Dit betekent dat de gevaren veroorzaakt door fysieke belasting bekend moeten zijn en dat de werkgever beleidsmatig aan verbeteringen in de werksituatie werkt.

Werkbladen
Voor werknemers die tillen, duwen, trekken etc. geeft de werkgever voorlichting, onderricht en instructie om dit gezond en veilig te kunnen doen. De Arbeidsinspectie geeft de volgende werkbladen uit met betrekking tot fysieke belasting:



Afbeelding: Davit als hijshulp, de davit is in principe op een schip geplaatst om de roeiboot van en aan boord te zetten, deze Davit kan ook voor andere tilwerken gebruikt worden.


Arbothemacahiers
De Arbothemacahiers (ATC’s) hebben dezelfde opzet als de Arbo-informatiebladen en bevatten hoofdzakelijk praktische informatie, aangevuld met relevante wet- en regelgeving, NEN-normen, checklists & stappenplannen, een literatuuroverzicht en een handige adressenlijst. De ATC’s geven informatie over die Arbo-onderwerpen waarover geen Arbo-informatieblad verschijnt.
 
De Arbothemacahiers die het onderwerp fysieke belasting behandelen zijn "Werken onder warme omstandigheden" en "Binnenmilieu".
 
De Risico Inventarisatie & Evaluatie (RI&E) 
Werkgevers zijn verplicht alle gevaren op het gebied van veiligheid, gezondheid en welzijn in hun bedrijf te inventariseren. Deze zogenaamde risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) is verplicht, behalve als er door de werknemers in totaal minder dan 40 uur per week werkzaamheden worden verricht. Dit is vastgelegd in artikel 5 van de Arbeidsomstandighedenwet.

De werkgever kan zich daarbij laten bijstaan door een Arbodienst. De werkgever moet de gevaren in zijn bedrijf zoveel mogelijk beperken. De maatregelen die hij daarvoor neemt, moet hij in de RI&E vermelden. Alle werknemers hebben het recht de RI&E bij de werkgever op te vragen. Binnenvaartondernemingen kunnen via de Binnenvaart Branche RI&E zelf eenvoudig een Binnenvaart Branche RI&E fysieke belasting uitvoeren en een bijbehorend plan van aanpak opstellen.